Huis voor democratie en rechtsstaat

Cursus Politiek Actief

De afgelopen jaren heeft ProDemos honderden mensen bereikt met de cursus Politiek Actief. Velen onder hen werden politiek actief: als raadslid, als lid van een dorpsraad, een WMO-raad, een jongerenraad of ‘gewoon’ als actief lid van een politieke partij.

De cursus Politiek Actief is bedoeld voor iedereen die erover nadenkt politiek actief te worden, maar nog niet precies weet wat de mogelijkheden zijn. Ook voor mensen die willen weten hoe zij meer invloed kunnen uitoefenen op de lokale besluitvorming is de cursus zeer geschikt.

Tip: lees ook de Handreiking Politiek Actief: Hoe vergroten gemeenten de politieke betrokkenheid van hun inwoners?

Politiek Actief in 2019

In 2019 zijn er verschillende manieren om deze cursus in uw gemeente uitgevoerd te krijgen:

1. Cursus gegeven door docent van ProDemos (gratis)

Dankzij subsidie van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties kunnen we in 2019 15 gratis cursussen geven in gemeenten die nog nooit eerder de cursus Politiek Actief hebben gegeven. Ook zijn er 10 gratis cursussen beschikbaar voor gemeenten die de cursus willen geven voor groepen die in de lokale politiek ondervertegenwoordigd zijn.

Alle gemeenten in Nederland hebben een uitnodiging gehad voor een van deze opties (via burgemeester en griffie). Gemeenten die in aanmerking willen komen voor een gratis cursus kunnen zich vóór 18 januari aanmelden door een mail te sturen naar Anna Domingo. Ook voor meer vragen over de voorwaarden en uitvoering van deze cursus kunt u bij haar terecht. Bekijk alvast de factsheet over dit project.

In de selectie van de gemeenten die gebruik kunnen maken van een gratis cursus hebben we een voorkeur voor gemeenten die de cursus samen met één of meerdere (omliggende) gemeenten organiseren.

2. Regiobijeenkomst om gemeenten te trainen de cursus zelf te geven

Als u de cursus in uw gemeente zelf wilt geven, bijvoorbeeld door ambtenaren van uw gemeente, kunt u daarvoor een training krijgen. In 2019 organiseren we hiervoor gratis regiobijeenkomsten. Als u interesse heeft om de cursus zelf te geven, kunt u contact opnemen met Anna Domingo. De locaties van de regiobijeenkomsten worden bepaald door de aanmeldingen.

3. Cursus door docent van ProDemos (tegen betaling)

Deze betaalde cursus bestaat uit 5 bijeenkomsten met interactieve trainingen, zoals: ‘overtuigend debatteren’ en lezingen van gastdocenten uit de politieke praktijk. De cursus wordt gegeven door een gastdocent van ProDemos.

Neem voor deze cursus contact op met Jelmer van der Zee.

4. Kant-en-klare Toolbox Politiek Actief (tegen betaling)

Gemeenten, politieke partijen en andere organisaties kunnen de cursus ook zélf verzorgen. Aan de hand van een kant-en-klare toolbox, compleet met cursusmappen en andere benodigde fysieke materialen, kunt u de cursus zelfstandig uitvoeren. Naar wens kunnen wij een korte training verzorgen voor de docenten die u op het oog heeft.

Lees meer over de toolbox Politiek Actief

5. Online cursuspakket Politiek Actief (gratis)

De online toolbox bevat bestanden die u zelf kunt uitprinten. Met wat zelfwerkzaamheid kunt u de cursus hiermee zelfstandig geven aan geïnteresseerde burgers.

Lees meer over het online cursuspakket

Meer informatie

Wat ons betreft blijft het activeren van burgers niet beperkt tot de periode voor de verkiezingen. Heeft u vragen over mogelijkheden en inhoud van deze cursus? Neem contact op met Jelmer van der Zee. Wij komen graag bij u langs.

Handreiking

In de Handreiking Politiek Actief geven we u inzicht in de ervaringen die gemeenten hebben met het organiseren van activiteiten voor het vergroten van de politieke betrokkenheid. Hierbij onderscheiden we twee categorieën: informerende activiteiten en activiteiten gericht op de werving van raadsleden. Een voorbeeld hiervan is de cursus Politiek Actief die al 200 gemeenten in samenwerking met ProDemos hebben georganiseerd, en waar honderden inwoners aan hebben deelgenomen.

We hopen dat deze publicatie u inspireert om ook in uw gemeente activiteiten uit te voeren om uw inwoners meer te betrekken bij de lokale democratie.


Inhoud van de cursus

De cursus bestaat meestal uit 5 bijeenkomsten met trainingen, zoals ‘overtuigend debatteren’, en lezingen van gastdocenten uit de politieke praktijk. Theorie wordt afgewisseld met praktische opdrachten, interactieve werkvormen, presentaties van lokale gastdocenten en ontmoetingen met lokale politici. Hierdoor krijgen de deelnemers een realistisch beeld van de lokale politiek.

Programma

Bijeenkomst 1: Introductie en algemene staatsinrichting

  • Kennismaking
  • Hoe wordt Nederland bestuurd en wat is de plaats van de gemeente?
  • Verkiezingen
  • Politieke partijen
  • Hoe word je politiek actief?
  • Hoe stel je je kandidaat?

Bijeenkomst 2: De gemeente

  • Hoe werkt de gemeente?
  • De besluitvorming binnen de gemeente
  • Beïnvloeden van de besluitvorming

Bijeenkomst 3: De gemeenteraad

  • Taken en rollen van de gemeenteraad
  • De instrumenten van een raadslid
  • Basiskennis over gemeentefinanciën

Bijeenkomst 4: Debatteren

Bijeenkomst 5: Raadsvergadering bijwonen

Bewezen effectief

In 2018 heeft Julien van Ostaaijen een evaluatie uitgevoerd. Enkele conclusies uit zijn rapport:

  • Begin 2018 stond 31% van (oud-)cursisten op kandidatenlijsten voor de gemeenteraad. Twee oud-cursisten in De Fryske Marren hebben met de door henzelf opgerichte  ‘De Burgerpartij De Fryske Marren’ een zetel in de gemeenteraad gehaald.
  • Na de cursus zijn grote groepen respondenten actief of actiever geworden in de lokale politiek.
  • Ongeveer de helft tot twee derde van de respondenten geeft aan dat ze de na de cursus gestarte activiteit niet zouden hebben ondernomen als ze de cursus niet hadden gevolgd.
  • Deelnemers zijn dus:
    • Actiever geworden
    • Hun kennis is vergroot
    • Hun beeld van politiek is positiever geworden

Lees het hele rapport

Reportage

Politiek24 maakte een reportage van de cursus die ProDemos gaf in Lansingerland.